دفتری از شعرهایم

 

شمع ِ گندم


علیرضا روشن

 

از لیموی لب‌های سارا   
به نهال‌‌ِ تازه رسته‌ی ِ عباس‌ حسین‌نژاد، سارا

فندق‌ چانه
لیمو لب
گردو چشم
انار گونه
زنبیل میوه‌‌های پاییزی
                            ای سارا

تو گونه‌هایت باغ به است
تو لب‌های قشنگت تمشک جنگلی‌ست
از نگاه تو دو قمری پر می‌گیرد
به شانه‌های درخت پیری که منم

چشم‌های تو
                 ای درختم /  ای دخترم
                         آبگینه‌ی شاهبانویی ست که روزی مرا گفت:
در من هزارعاشق بی‌قراری می‌کنند

بشنو سارا
باران در زادگاه تو
جیره‌ی فاضلاب‌هاست
کاش درخت سیب گلوی تو
آشیانه‌ی هزار قناری شاداب باشد
ما بی فایده باریدیم
                 دختر ِ درخت‌ ِ قهوه! 
                                 ما بیهوده باریدیم
 
بی عنوان   
خوشا زعفران ِ آفتاب ِ عصرانه
خوشا نمک ِ ماه ِ بدر
خوشا فلفل ِ شب
خوشا زنجبیل ِسحر
خوشا دارچین ِ غروب
خوشا آن خورش
            که از ادویه‌دان عشق تو 
                         طعم می گیرد و بو
                             ای بانوی ِ مطبخ ِِ آسمان!
بی عنوان   
به تو دلبسته ام
همچنان گندمزار که به باد

بی عنوان   

تو را دوست می‌دارم

                  آنسان که انار دانه و لیمو را

بی عنوان   
دندان نان می خواهد
کودک پستان
من تو را

بی عنوان   
زمان بر من فرود می‌آيد
همچون پتک
که بر آهن
یا موج
که بر صخره
فولاد می‌شوم
                    اما
                    فرسوده نیز هم

بی عنوان   
ارباب باد
          تازیانه‌ی داغ هوایش در دست
                  برده‌های نچیده‌ی گندم را گفت:
“آن سو
     آن سو را بنگرید”

خوشه‌ها
            از شلاق باد
                              گرده خم کردند

آن سو
                      دهقان را آتش می زدند

سرزمین سرگردانی   
در سرزمین سرگردانی
خورشید
از دَم  ِ ساحره ی هندوی باد
در فلوت ِ سحر
همچون یکی افعی
از سبد ِ صبح
خیزان و پیچان
- پر رخوت و کاهلانه-
می دمد
ساکنان سرزمین سرگردانی
در سفره صبح
از نان ِ ریا
لقمه لقمه
نواله بر می دارند
و تا شب
- که فرا رسد-
بر بساط  ظهرانه
تزویر تقسیم می کنند
 [این جا خورشید، خنجر
این جا ظَهرش، زَهر]
در هنگامه ی غمبار غروب
- در سایه گستر ِخورشید ِ خسته -
خوان تملق را می گسترند
ساکنان سرزمین سرگردانی
 [این جا خورشید
غروب ها
تاول می زند
ساکنان ِ سرزمین ِ مشت و خمپاره
خورشید را
- از خروسخوان -
در میدان مشت‌زنی کبود می کنند]
آن ماه ِ هلال  نیست
در سرزمین سرگردانی
کرم ِ شب
قرص ِ ماه  را می جود
تا پیله پیله
ملال بتند
ساکنان سرزمین سرگردانی
چون در جمع  فراهم  آیند
خواجگانی اخته می نمایانند
حال آن که
پیش ِ شهوتشان
فلفل ِ هندی شکر است
اینان
خانه را
سلول انفرادی خواسته اند
تا باکره ی عذرا را
بر بستری از خواب و خون
با یهودای خرناسه و تف
از ابلیس آبستن کنند
- و افسوس
که می کنند
که کرده اند –
در سرزمین سرگردانی
شب یعنی جویدن روز
در سرزمین ِ سرگردانی
شب برنده ی ِ مادام میدان است…

شعر خون و هوس   
واژه یِ وحشی ِ هوس
لُغت ِ لُخت ِ تن
لفظ ِ لب و ران
کلام ِ کال ِ پستان
شریان ِ شرمنده ی شرمگاه
سارق شبانه ی سرپنجه
شبیخون ِ خونابه و تف
ناله ی شهوت
آه  ِ فشار و  درد
رود ِ یخ رنگ ِ کلاله ی کوه
جلگه ی مکنده ی ِ دریا

بادبند   
باد را نمی توان در بند کرد

وطن بر میز تشریح   
یک:
پسته های دهان باز ایران را صادر می کنند
آدم های دهان بازش را می کشند
نصیب ما
پسته و آدم ِ دهان بسته است
دو:
برف در سرزمین من چشمه نمی شود
به فاصلاب می رود
در اعماق عفونت می گندد
سه:
حرکت موزون در سرزمین من
موج موج سپید پارچه‌ای در باد است
که با تکانی از عاطفه
بر صورت مرده‌ای دیگر می نشیند

مرگ آهو   
سوزن ِ باران
جنگل ِ پولك ‌پوش
پچ‌پچ ِ رخوتناك سنجاب و بادام
خرت خرت ِ خرد خرد ِ برگ
شير  ِ پرچرب ِ مه
پيه سوز مرطوب ِ كنده
مغازله‌ي پيچ پيچ ِ بخار ِ و دود
ملال ِ رود ِ دور دست
پلنگ ِ بي‌جفت
آهوي ِ برهنه
نسيم ِ بي وقت
شليك ِ فشنگ ِ خون
گفت و گوي ِ دنده و دندان
سكوت ِ پرز دار  ِ جمجمه و جنگل
زهم  ِ خاك
جشن ِ كرم

ابر و آفتاب   

ابر را آفتاب می زاید
             آفتاب را  ابر انکار می کند

رسم ِ گوسفند ِ عاصی   
من حشم نیستم
تا چوپان را پیش ِ من حشمتی باشد
به گله اندر نزاده اند مرا
و سهم  ِ من از مرتع
به شهوت ِ شبان بسته نیست
“به خواست او  و  به اراده‌اش”
          نه        
              بسته نیست
از آسمانم اگر کتابی فرود آمده است
هم بدین دستور که:
            “رام کن آلتت را  
                     بپوشان عورتت را
                           مستور بدار شرمگاهت را”
از زمینم کتاب‌ها به آسمان فراز رفته است که:

“درد ِ کودک ِ من
                  از نا آرامی آلت نبود
از سرما مردن ِ خواهر  ِ کوچکم
                                از لختی ِ عورت نبود
من
   شرم  ِ پدرم
                    از دست ِ خالی بود
                                    نه از بی‌شرمی ِ شرمگاه”
من
درد ِ بلند ِ خویش را
در سکوت ِ مرطوب ِ تنهایی‌ام
بارها دلگیرانه فریاد کرده‌ام:
“مرا انسان زاده‌اند
                    رهرو   راه  و  رهبر  ِ خویش”
 
 
من می‌دانم
که ساز ِ خود را باید نواخت
                    گو که بد صدا باشد
                                   و گیرم که کج کوک
چرا که نیک آگاهم
                             که مقصد ِ نای ِ دلگیر  ِ نی ِ این شبان
                                           مرتع نیست
                                                          که مقتل است
 
من می‌دانم
که سهم  ِ گوسفند ِ عاصی از مرتع
دندان ِ آخته‌ی ِ گرگ است
                                     اما
                                     سرنوشت ِ پرواری ِ رمه‌گان ِ رام
                                     آویختن از گزلیک ِ بی رحم  ِ قصابان
 
اینان اسماعیل را ذبح می‌کنند
و گرمی ِ بازارشان
             از گوشت ِ گران و  
                                     از بخار  ِ خون ِ رمه‌گان است
 
هم بدین قرار  اگر  بگذرد
دیر نیست
             آویختن ِ اسماعیل از گزلیک
                                               دیر نیست

  

از کوهستان تنت   
گل ِ سرخ ِ پستان ِ تو را باید با لب ِ لیمو لب‌لب کردن
کوه ِ گونه‌هایت را باید با نگاه ِ بی خستگی درنوردیدن
در چشمه‌ی ِ اشکت باید که لرزیدن

به تماشای ِ نمایش ِ چهره‌ی ِ خویش
پرده به پرده
در تالار ِ چشم تو
باید که نشستن

در این برهوت
قطره‌ای اگر باریده است
به لطف ِ چشم‌های ِ از باران آبستن توست
و گرنه این کرانه‌ی ِ کویری را
چه امید به گل دادن
به روییدن؟!

این خنگ ِ تشنه
از آبشار ِ گیسوی ِ مواج ِ تو سیراب می شود
شب ِ موهایت را در شب ِ اندوهناک ِ چشم‌های من رها کن

این تن ِ از آفتابْ داغْ خورده
در چشمه چشم‌های تو خنکی می‌گیرد
رودخانه‌ی اندامت را سیل گونه رها کن

ای که قلبم قدمگاه ِ قدمت
ای که لبم لبالب از لب‌های ِ تو
ای که روانم رود ِ روان ِ اندام ِ تو

بگذار تا اندوه در اندوهت فرو برم
برای مغازله یک بغل اشک دارم
تا دامنت برنگیرم
نریزم
اشکم را و اندوهم را

بگذار در پیچ ِ خوش پیچ ِ دیوار ِ تنت پیچپیچک شوم
بگذار به دور ِ اندام ِ تو دام بندم
بگذار تا گنج را در صندوق‌خانه‌ی ِ به قفل بسته‌ی ِ جسمت جست‌وجو کنم
بگذار در اندوه‌خانه‌ی ِ مرطوب ِ سینه‌هایت بگریم
تلخ
سخت
ولی  آرام
رخصت بده

گندم شعرم را من انکار نمی‌کنم   
من گندم ِ شعرم  را
                 
                  اگر که بر کوهستانی روییده باشد

                                           یا که در ترک ترک کویری خشک حتی

                                                    انکار نمی کنم
 
نیز آزادی را
                  از ترس جابران

و جهان را
                 از وحشت ِ دوزخ

عشق را من انکار نمی کنم
              
                                از ترس  ِ توحش  ِ شارعان
 
و  کلمات را
                             از وحشت ِ مقراض  ِ تیز ناظران
 
نه
من انسان را انکار نمی کنم
                                   از وحشت ِ تصلیب ِ فرزند انسان

 بی‌ عنوان   
بره‌ی ِ  ابر را
                  در سفره‌ی ِ گرگ ِ خاکستری ِ عصر
                                                             سر بریدند
آسمان
          با گرگ ماند و بی میش

من تو نیستم   
چشم‌هایت را به من بسپار
               
                           تا جهان را
                          
                                  همانجور ببینم که تو می‌خواهی

ماه‌ پاره و نان پاره   

این ماه است آیا
           که بر بلندای سرو بی قراری می کند
یا گرده نانی ست
که در تنور داغ این شب بریان می شود؟
من
از خودستایی
دستان کودکی را که نان پاره ای به تعارف پیش آورده بود
پس زدم

زن در این لحظه   
زن شور است
                   عرق مي‌كند
                                     مي‌گريد

همچون مسیح بی‌خانمان   

قفس
        حق ِ پرنده نیست
                               و مزد ِ پرواز
                                               این بذر ِ حقیرانه  نه!
با این همه
               پرنده را قفسی هست و
                                              فرزند انسان را
                                                                  آشیانه‌ای نه! 

در مرتع‌ ِ زنان   
گوسفند ِ هوس
             در مرتع ِ اندام ِ  بهترین ِ زنان می‌چرد
شگفتا
که مرتع
آبستن ِ سبزه است
و گاوان
پر شیر

بی عنوان   
قلب

                 آه ای قلب سمج

تا چند خواهی کوفت
                             بر طبل این سینه خالی؟

از هر ضربه‌ی ضربان تو

                  خون ِ غم در من منتشر می شود

بی عنوان   
شعر
             که نمی آید
و
      تو
            که نیستی

بی ‌عنوان   
اقاقیا
               بیهوده عطر می پراکند
                                       در هوای ملال آور عصر

بی عنوان   
کلید قفل تنهایی‌ام
                در اندرونی جا مانده است خاتون
                                  من از خانه‌ام بیرون مانده‌ام

همخوابگی ماهی و کوسه   

خانه‌‌اش شب بود
زیراندازش دریا
جهازش زیبایی  ِ ظرافتش
خطبه خوان ِ عقدش ملای ِ کف در دهان آورده‌ی ِ موج‌های ِ سیاه
دامادش کوسه

ماه ِ ترسیده
شاهد ِ بکارتش بود
حجله‌اش
تور ماهیگیر

ماه ِ انواع   
کودک که بودم
شب
دخترکی مشکی موی بود و سیاه روی
و ستاره‌ها
چشمهای ِ تابان ِ گربه‌های ِ‌ سیاه ِ بازیگوشش
 
عاشق که بودم
شب
چاه ِ وارونه بود
یوسف به جای  ِ ماه می تابید
 
شاعر که شدم
شب
زنی بود با گیسوی ِ بلند
و مِه
بخاری که از اندام  ِ در گرمابه شسته‌اش منتشر می‌شد
برای من
که شاعر بودم
باران
موهای ِ خیس ِ آشفته‌‌ی ِ زن ِ شب بود
 
می‌خواره که شدم
شب
بانوی ِ شراب‌های ِ‌ سیاه بود
و صورتش
سایه‌های ِ تابیده در پیاله‌ی ِ روشن ِ ماه
 
امشب اما
شب
کرم گرسنه‌ای‌ست
او برگ ِ توت ِ سفید ِ ماه را می جود
تا در وقت ِ رحلت ِ ناگزیر
کفن ِ سفید ِ لاشه‌ی ِ خسته‌ام را بتند
 
آه
شب ِ بی ترمه
شب ِ بی پیاله

یاد آورد دهقان، روزگار ِ قحطی را، در سال ِ خشک   
باد  در سرو
دست ِ ستایشگر من بود
در  خرمن ِ آتش‌ گرفته‌ی ِ موهای او
 
گفت:
نه آتشم من 
            که رودم
آب در هاون می‌کوبی بی قدر!
هیزم به هاویه می‌بری بی مقدار!
 
گفتم:
آب ِ خروشان ِ اندام  ِ تو را
آسیاب ِ بی خستگی‌ ِ ارواح ِ پیاپی ِ من آرد می‌کند
چه حاجت دارم من به کوبیدن؟
تنم تنور  ِ داغ ِ جهنم
چه محتاجم من
به دودسوزی  ِ ‌ بی بهای  ِِ  هیمه‌ی خُردی که تو داری؟  
 
 
رود
- غران و توپنده-
راه دیگر کرد
                     و
                         سینه‌ی سرو را
                                           به ضرب ِ خنجر  ِ آبگونش خست
پس آنگاه
               باد  پوسید
                                   و گندم‌ها را
                                                   سکوت ِ میزان‌ ِ  گِرد ِ  آفتاب پوکاند
 
دهقان گفت:
 
“خورشید
            یخ می‌تابید
                           اما موهای او
                                      همچنان راز آتش بود”

دختر ِ میوه‌های ِ پاییزی   
پیشانی‌اش  شاتوت 
لبانش  تمشک
         بازوی گندم رنگ او آمرود بود
 در سینه‌اش دو سیب کال
                        گونه‌اش شرم شلیل
                    آغشته به گرد ِ مطلای ِ به
 
ساق ِ جوان او ظرافت زیتون بود
                                               و
                                                عطر اندامش
                                                           ریحان بود و پونه
بختش اما شکوفه‌ی بادام‌های تلخ
 
                                 دختر ِ میوه‌های ِ پاییزی
                                             باغ
 
پستان ِ پر شیر ِ قلم   
نوزاد ِ کاغذ
با لبان  ِ پرز
از پستان ِ پر شیر ِ قلمم
شعر ِ تو را می مکد
 
بی عنوان   
در  رود ِ کلمات غسلم دهید
در ترمه‌ی  ِ واژه بپیچانیدم
بر گور من  شعر  پرپر کنید

نان ِ اندام   
وقتی هستی
لبت را می‌خواهم
نانت را  و صبحانه‌ی اندامت را
چون نیستی
شعرت را می‌گویم
بی نان و بی اندام

تو بگو
لبم را می‌خواهی
یا شعرم را؟

شعر بی نان، شعر بی زن، شعر بی وزن   
نان را
اگر باشد
می‌جویم
گرانش كه كردند
سرود سرد قحطی را گریه می‌كنیم
چنین سرودی
سرود حقارت است

آزادی اگر باشد
افسار پاره می‌كنیم
دریغش چون كنند
مرثیه‌ی حسرتش را در اختفا ناله می‌كنیم
چنین شعری
شعر بیچارگان است

زن
چون حرامش كنند
شعر فراقش را
عاشقانه می‌ناميم
                   و
                         چون به دست آمد
                                         به دستش می‌دهیم
چنین شعری
الهام  ِ الهه‌ی  ِ بند  ِ تنبان است

شعر
نان نیست
زن نیست
آزادی نیست
 
شعری دیگر بباید گفت
بی نان
بی آزادی
بی زن

لیموی تن
لیمو نیستی
تا تو را بفشارم
بیفشرم
افشرده‌ات را بنوشم
و آن‌ گاه
که تلخ شدی
گوشه زباله‌دان چالت کنم

انسانی تو
تو را دوست می‌دارم
آنسان که لیمویی را
بر لیمو دار

شعر ِ قفس  
در قفس پیراهن تو
دو قمری سرگردان
دو قمری بی آشیان
تا بر صخره‌ی مسین سینه‌ی من پرواز کنند
قفس را بدر

سیاوش ِ سوخته   
نه ابراهیمم من نه موسا
آدمی‌ام من
با لب و خون و گوشت
جهنم کلماتم اگر آتش می‌زنند
از آتشی ‌ست که در من می‌سوزد
نه محمدم من نه نوح
ابلیس از در رانده‌ام
انسانم من
جرجیس نیستم و عیسا نه
سیاوش‌ نیستم من
که حریق ِ هر هیزم‌پاره‌ای حتی
                                جانم را جهنم می‌کند
نه
بر من گلستانی مقدر نیست

شراب ِ مه   

بانوی  ِ مخمل های  ِ زیتون
به آتش  ِ ديگ ِ گِل مال ِ دره‌‌ هيزم انداخت
تا رود بجوشید
و مِه برخاست
 
زن گفت:
“نوشيدن ِ جوشانده‌ي  ِ جنگل
به وقت ِ تكيه بر خرمالوي  ِ پير
به تماشاي  ِ مه
در پياله‌ي  ِ پر شير  ِ پرتگاه
تزریق زندگی ست  در رگ ِ مرگ”
 
مرد گفت:
“در پیاله ی  شير
کدام مست عكس  ِ رخ  ِ يار می بیند؟
شراب  را
شیر
شرنگ  است”
 
باد
خسته و خیس
از  خزان  و  خرمالو  گذشت
 
- ” آن کو  آرام  ِ جانش را از او دریغ کنند
گورش  پیاله ی  ِ می”
 
دره 
دهن دره کرد
مرگ  بوی  ِ می  گرفت
مه  بوی  ِ نای
 
زن در سکوت ِ مَرد مُرد
 و مِه
خیس خیس و خرناسه کشان
                                        ماسید

کار ِ شعر   
کار شاعر شعر است
کار گندمکار درودن
کار نانوا نان
دریغ گندم                 قحطی است
دریغ نانوا                گرسنگی
دریغ گزمه گان         کشتار
دریغ شاعر     …     چه بگویم؟!
آزادی اگر نیست
                    از شعر نیست به خاطر شاعر نیست
گندم اگر نیست
                     از شعر نیست به خاطر شاعر نیست
نان اگر نیست
                    از شعر نیست به خاطر شاعر نیست
گندمزار در آتش است
                  گندمکار در محاصره ی  ‌ِ غروب
                                                          شاعر در بند
                 حکومت گزمه گان به خاطر شاعر نیست

شعر غرناطه‌ای تن
زیتون اورشلیمی چشم‌های تو
                              عبارت غرناطه‌ای اندامت
آهوی خوش خرام شعری که در پستانت پنهان کرده‌ای…
آه
             تو تنت قوافی سعدی‌ست
                               تو لبت شعر حافظ است

به من مگو
                 نه
                         مرا مگو
                                 که برای آموختن سجع
                                         دیوان مجانین شاعر را از بر کنم
       از جنبش آرش ِ ابروهای تو
                             ای غزال آخرین
                                هزار دشت شیران مشوش می‌شود

تو  کلماتت را زبده ترین ویراستاران ویراسته‌اند
شعر بی واژه‌ی من

بی آب و بی ارباب
مرا از خود بران
        انگار اربابی که سگ پیرش را
له له اگر دیدی زدم
            یا که پوزه‌‌ی ترم را
                        بر دست نزارم رها کردم
مادامی که گرد خانه‌ات
                        زوزه کشان
                                   زار زدم
                       بر من دل مسوزان
شرم از چشم زلالم نبر
             به سنگپاره‌ای مرا بزن
                             پشتم را به شلاق خشمت بسوزان
                                                      بران مرا از خانه‌ات
            یا دست کم سرابی باش
                                   بگذار در عطش بمیرم
هر قدمی که پیش می‌گذارم برای تو
                                  تو قدمی پس بگذار برای دیگری

من آخر قدر آب نمی‌دانم
                                  و قدر ارباب را نیز

بی عنوان
آن کس که او به قله فراز رفت
چون بیفتد
نماند
بندش از بند بگسلد
هم بمیرد

به کوهپایه اندر
کی هراس دارد از فرو افتادن؟

حال بشنو حکایت من:
                                 ترسان
                                            از توهم  قله
                                                             فرو افتادم

شعر ِ واپسین
محمد کلمات را من
در غار متروک دهانم
پنهان کرده بودم
با کبوتری بر پیشخان لبم
و عنکبوتی
که در حفره‌ی تاریک گلویم
تار ِ ظلمت می‌تنید
محمد واژه را من
                     پنهان کرده بودم
                                          برای بعثت شعر واپسین
افسوس اما
که من برای پیامبر ِ بی رسالت ِ سکوت
واژه‌ای اختیار نتوانستم کردن

پس کلماتم در انزوای عنکبوت
                                پوسید
                                      و کبوتر شعرم
                                  پرواز را از خاطر برد
                                                          
                                         من گندیدم

شعر ِ عریانی
بر من سهل است
               تشبیه رنگدانه‌های چشمان زنی
                                   به رودخانه‌ای گل‌آلوده
       و نوشتن این که:
                        زورق نگاه من در برکه‌ی چشم‌های تو به گل نشسته است

نیز بسا آسان است
تشبیه نور تابیده در چشمی
                                به لرزش تصویر ماه در چشمه‌ای
خاصه آنجا که چشم
                           چون شب
                                      سیاه باشد
                                              چون چشمه
                                                             زلال

از این سهل‌تر مرا کاری نیست
آن‌ها که می‌دانند مرا
                            می‌دانند که نیست

من از شعرم تخته شاید
اما تخت
هرگز
نه
من از شعرم تخت ساز نکرده بودم

من تن را در شعرم عریان نکرده‌ام برای تنقیه
که عورت را اگر نمایان می‌کنم
تو بگیر برهنه کردن تنی‌ست برای تغسیل
که تن پوشیده را
                        غسل دادن باطل است

کاش همچون زنی روسپی
یا که مانند کودکی
بلد بودم مکیدن را
از آلت و از پستان ِ واژگان
تا شیره و شیرشان را می‌نوشیدمی
                              برای لذتی تازه
                                                   برای پروردن ِ فرزندی تازه

کاش یحیا بودمی
تا عیسای ِ تن ِ آدمی را
از برکه‌ی مطهر شعرم تعمید می‌دادمی

کاشکی سرود من یکی برکه بود
و واژگانم یحیا
             اما نه
              رود ِ سرودم را شما
                          چونان با یهودای ِ ابلیس و لیسیدن
                                                              گل‌آلود کرده‌اید
که تنها می‌توانم گفت:
خر ِ بی نعل آلت در گل چشمان تو گیر کرده است

حاشا مگر مرا سخت بوده است
گفتن از منافذ زن
                   که این چنینم وقیح می‌نامید؟

از حفره‌های اواسط تانیث وقیحانه‌تر
                         و از گودال ناف دریده‌تر
                                       سوراخ گلوله است
                                             بر تن ِ آدمی
                                         که دیری‌ست به شرافتش خیانت کرده‌اند

افسوس
کاش سرخی لب‌هایمان
                       از انار دانه بود و از زعفران
نه از خون ریخته‌ی کبوتران و قمریان

کاشکی پیشانی‌‌مان
صحن مسجدی بود
و لب‌هایمان
کبوتربچه‌گان چاهی
و کبوترها در صحن‌ها آرام می‌گرفتند

اما دریغ
که لاله‌ها
                در خاک ِ بی روح  ِ ما
                                                تعلیم  ِ کشتار کردند
                                                             نه تدریس ِ ظرافت

بی‌عنوان
سرنوشت ِ ما
حسرت ِ مادام ِ آن شکوفه‌‌ ا‌ست
که از سوز ِ زمستان ِ ماسیده در بهار
                                        پیش از میوه ریخت
         
ما را بهار
            خزان بود

همچون نان ِ نخورده
در سفره‌‌ی ِ بقچه‌پیچ ِ نچیده
                                      کپک ‌زدیم

تکه گوشتی بودیم
                     گندیدیم و سهم سگان شدیم

گل ِ بدرقه
ماهی را هر وقت از آب بگیرید می‌میرد
اما وقیحانه می‌گویید: تازه است
گل را که بچینید در دم می‌پژمرد
با این همه می‌گویید: دسته گل‌ تازه می‌خواهم

                                        برای کدام صاحب عزا دسته گل تازه می خواهی؟

ماهی را با آب بگذارید
                          گل را در گلزار
پلاسیده لیموی  ِ مکیده چه زیبایی دارد آخر؟

شکننده‌ی  ِ ساقه‌ی  ِ ترد ِ  گلی
             که سنگ سخت را
                          به شوق نور
                                     خست و سر زد
                        خشکیده‌اش را لعن می‌کند
                                     که چون پشه گرد کرده بود
       
              شگفتا لعن عامل مر معلول را

کدام حشره رغبت به گل زنده می‌کند
                                  الا پروانه و زنبور
                                                     که حلاوتند و قشنگی؟

مگس  را شهوت از بوی مردار می‌آید و از تعفن مدفوع
صد عجب اما از بانیان تعفن
از قاتلان گل
از نیشتر نشانندگان به سق ماهی
                                 که سور ِ حشره‌ را بر  سفره‌ی  ِ لاشه
                                                        از تعفن ماهی می‌دانند
                                                           و  همهمه‌ی پشه‌گان را
                                                                             از خشکی گل

 تعفن
           از کشنده است
                            نه از کشته
                                           ای شیاطین 

جهل ِ شما
            برهان ِ قاطع  ِ وعده‌ی  ِ درست ِ جهنم است

شاد باشید و همچنان شادتر
                             از این تلف کردن‌ها
                                         که در این دیار که ماییم
                                                           گل‌ را برای بدرقه‌ی تابوت می کارند  

دختر ِ مفرغ
به ساینا علیخانی و میش ِ وحشی ِ چشمش که اصالت و میراث است

کندو نیستی
                      تا موم ِ نگاهت را عسل بگیرم
                                         از شهد ِ زنبور ِ کوهستان ِ ترانه‌هایم

کندر نیز نه
                  تا معبد ِ شعرم را
                         از عنبر ِ تحدب ِ مشرقی ِ چشم‌های ِ تو خوشبو کنم

نه
                 تو مژگانت ایلات ِ صدهزار قبیله‌ی ِ وحشی‌ست

شب
            از صحرای ِ گندمرنگ ِ بخت ِ تو
                            ای پری روی ترکمنی
هزار شیرین ِ شبدیز‌ سوار
                                نعلین‌هاشان از خزر
                                        عنان ِ اسب‌هاشان در دست ِ باد
                                                              بر برهوت ِ من فرود آمدند

ایشان را تن پوش
پاییز ِ میلک بود
                    به دستی‌شان سُرمه و سرما
                                                به دیگر دست
                                                 سرود ِ سرنوشت ِ تو
                                             نوشته بر طوماری از غان و از افرا

بر من
               با صوتی
                            که آرامش ِ آبشاری ِ ریزش ِ چای در فنجان بود
این گونه خواندند:

“دخترکی هست
                    تبار او از پاییز
                         نسبش سایه‌ی ِ درخت ِ تادانه
زادگاه وی
                گردنه‌های ِ مه است
خانه‌‌اش
                  در بلور ِ قندیل
دخترک را چشم‌
                مفرغ ِ صخره‌های ِ اساطیری‌ست
                                     و بلندای ِ گردنش
                                   دریاچه‌ی ِ دو قوی ِ بی قرار

چشم در چشم ِ به رنگ ِ برگ ِ خزانش
                           با آن مصری مو این گونه بگو:
“طالعت آفتاب است
                  اما
                در سرزمین تو
                           خورشید را شلاق می‌زنند

او را بگو:
                         لیلی ِ معرب ِ چشمت را دور باد
                                           باردار ِ اشک‌ها و باران شدن
با این همه زنهار
                  ای شیرین باستانی
                                  که بخت ِ لیلی
                                         – در آن دیار که تو زادی -
                                          ابن سلام است
                                    و سهم ِ مجنون
                                                کنده و زنجیر”

شیرین‌های ِ مغموم ِ اشک من
                                 این بگفتند
             و قطره قطره
                           بی سرمه‌ای که بر چشم کشیده باشند
به سرمای خاک فرو چکیدند
                            تا موطن ما
                                        همچنان
                                          گورستان اشک‌ها باشد

 

سنگ ِ دریا
به ابوالفضل زرویی نصرآباد که کلماتش نه سنگ ِ سنگسار، که ریگ ِ رمی  ِ ظلمت است

می‌خواهم با تو حکایت ِ سرنوشت ِ سنگی کنم
                                                     به نقلی
                                                          از تبار و از تن ِ کوه
که خنجر ِ مورب ِ  باران‌های ِ به گاه و بی‌ گاه ِ آسمانش
از صخره برید
و از فراز پستان ِ برنز ِ قله
به حفره‌ی ِ وحشی  ِ دره کشاند
- آن‌جا که رود را
                  رسوب شب
                            سردی سرب می‌دهد
 و عفت ِعفیفانه‌ی ِ سبزه
                از قساوت ِ سرما
                           عفونت می‌کند -

باری
در تفسیر این هبوط
برخی بگفتند:
“ناف سنگ را
به نام بستر رود بریدند
تا از عبور بی‌عشوه‌‌ی آبش
تعمید دهند
که سنگ
با بطن ِ بی دهلیز قلبش
هیچ دانه‌ای را لانه نبود
آری
تا او را کفاره‌ی نخوت تاریخش مقبول افتد
قسمت رود کردند”
 

نیز قضای مقدر سنگ را
- راویان دیگر-
این‌گونه عبارت کردند:
“تا از غرور بی‌اعتبار ِ اساطیری‌اش بکاهند
قسمت ِ قعر دره را
بر پیشانی  ِ فولادش نوشتند
که بادا که آونگ ِ سرطانی  ِ نهر ِ نر
هم از عهده‌ی ِ بکارت ِ مادینگی‌ ِ عنین او برآید”

ایشان را ماسه‌‌های ماسیده در چشم‌انداز بی‌عمق رود
آیت ِ انکسار ِ غرور ِ سنگ بود
که گفتند:
“سنگ  از رود
                 باردار ماسه می‌شود
                                        تا بشکند”

القصه
هر کسی به ظنی
قصه‌ای ساز کرد
در اثبات ِِ سنگ
                که عصمت نداشت
و رود
           که طاهره بود

یکی گفت:
“به رودش دادند
از رودش طهارت دادند
تا محیای ِ سنگ ِ سنگساری شود”
- و از مخیله‌ی ِ بی رحم  ِ سفاهتش
ثواب ِ انفجار ِ مغز ِ بلوط اندامی گذشت
که گناه او
نعمت لب بود و لذت بوسه –

باری هر کسی قصه‌ای ساز کرد
از ظلم و از گناه او
لیک یکی نگفت
که گذرگاه ماسه و سنگ
معبر ِ پالودن رود است
که آب
هر چه از سرچشمه‌اش دورتر
فساد ِ او بیشتر
نگفت یکی
نه
نگفت:
که چشمه از سنگ می‌جوشد
حاشا که یکی نگفت
که برکه از رود دور افتاده است
که رود از دریا
که دریا از اقیانوس

افسوس که یکی
حتی یکی در کار نبود
که عیار سنگ را به محک دیارش دریا بساید
نبود یکی در میانه
حسرتا که نبود
تا مرثیه تنهایی‌ سنگ را بسراید
بنگارد
که دیار سنگ دریاست
که او را سرچشمه‌
دریایی بود
                 که خشکید
                   تا هر ارتفاع حقیرانه‌ای
                                 پیش چشم اهل زمین
                                                 کوه جلوه کند
دریا اگر نمی‌خشکید
کوه را آدمی کی می‌دید؟

آدمی
خو کرده به عادت عجول ِ کج‌فهمی
هر آنچه گردن او را به فراز برد
مظهر شگفت‌آور جلالت می‌داند
اما
غافل است
که گردن را
هیبت عمق به زیر می‌خواند

حال بشنو حکایت سنگ
او رسم سجده به جای آورد
گردن به زیر انداخت
طهارتش را به رود داد
وقف دریا شد
محو اقیانوس

و زان پس
از تکه‌ی غریب  و خالی او در کوه
جوانه‌ای رویید
یادگار ِ هجرتش

بی عنوان
بارانی تو یحتمل
                    که این چنین سیلاسیل
                         بر دریای بی‌حاجت می‌باری
                                             و قطره قطره
            از کام خشک کویر
                             دریغ می‌کنی

زنهار اما
                  که کویر
                       بطن داغ هر میوه خارش را
                                     از پس مانده‌ی خست تو
                                                          آبستن گیاه می‌کند
با این همه
      
               تو بمان با دریا
                            بمان تا همچنان
                                            نفس حقارت را مصداق باشی

 

گور گندم
به روح سعید موحدی که پیکر او را زارعی، نه گورکنی، همچون گندم‌دانه‌ای –  نه که لاشه‌ای، به مزرعه‌ای داد. وعده‌ی ما – من با او – به گندمزار

گندم لب‌تشنه خوشه می‌شود
                                 و خرزهره را سیل بباید بست برای روییدن
یکی را ایمان می دهند
در زمین دیمش می‌رویانند
بی منت آب

آن دیگری را صورت می‌دهند
تا سیرتش میسر نشود
حتی به بارش باران‌ها

مرا لب‌تشنه‌ام برویان
                              چون گندم
دانه‌ی دیمم کن
                     تا بی منت باران برویم
که آب را
اینجا
مال‌التجاره کرده‌اند
تا باران نه
که میراب مظهر آبادانی باشد

گندم دانه‌ام بخواه
تا رطوبت درونم
کفایت روییدن کند

نه
نانم مکن
و تقدیرم را از سفره بر حذر دار
که  سفر را از سفره خوش نمی دارم

از فقرم اطعام کن
انگاری یکی پسته‌ی کوهی
که بر جداره‌ی آب‌شسته‌ی صخره‌ای می‌روید
درخت تلخم کن
تا تنهایی دعای مادام‌الاجابه من باشد

کرمیم کن
به دور از دست دهقان
تا مرا کفن
پیله باشد
و مرگم
آغاز پروانه

و راز پروانگی را همچنان مستور بدار
تا پرواز
جنس ِ بازار بی رحم دلالان نشود

که اینان
پرواز پروانه را
مایه کسادی بازار ابریشم می‌دانند
و از تبدل ِ کرم محزونند

نقش من
همه در ورید پر خون ِ خاطر توست
بی قلمم نقش بزن

من دانه‌ی اندامم  را به تو بخشیدم
تا تکثر خوشه را بر من کرم کنی
زنهار که من از توام
به تو بر می‌گردم

غزل ِ لب‌ها

تا استخاره ام خوب آید
شیرازه‌ی دیوان نیم گشوده‌ی لب‌هایت را
به نیت فالی فرخنده
می‌بوسم و بر پیشانی می‌گذارم

زنده مردن
سکوت سربي مرداب
غلغل مه در صراحی سرد نیزار
نفير بي حفره‌ی گلوله‌ای در خان
و يکي مرغابي
که زنده زنده بر سفره‌ی تقدير بريان مي شود

بی‌عنوان
غزل ِ اندوه ِ من
                 محتاج به صلت  ِ هیچ پادشاهی نیست

بلندی ِ انزوای  ِ من

از سکه های  ِ  بر هم نشسته‌ی  ِ تمامی  ِ پادشاهان  ِ جهان فرازتر است

رباعی  ِ کوتاه  ِ عمر  ِ من
                                      تخت  ِ هوس  ِ عاشقان  ِ انزال نیست

مصرع  ِ بی وزن ِ روزگار  ِ من
                                    شعر  ِ سپید  ِ کفن  ِ من است

آه
             قصیده‌ی  ِ طولانی و غمناک ِ بی کسی

عقربه‌‌ها و عقربک  ِ ساعت ِ بی آونگ
                                                   همه در بامداد فرود آمده‌اند

                                                                   شب فرا رسیده است

غراب و قبر

قار‌قار ِ قاریان ِ سیاه پوش ِ آسمان
قرائت “والفتح” بر گور ِ لشکریان ِ شکست
قرابت ِ غراب و قبر
قربت ِ غم  و غربت
قافله‌ی قبر سواران 

این‌جا
در این حرمسرا
هر حریمی
در محاصره‌ی قبله
هر حجله‌‌ای
گور

شعر من

در بویناکی مرکب مرده و ریحان
در احاطه‌ی ممزوج گلاب و گند تعفن
در این تشویش عفونت و افیون
مرا سگی کن
تا پوزه بر راهی و در هوایی بکشانم که تو رفته‌ای!

حاشا
که سگ
قصد لاشه کی کند
و پی مرداب کی رود
تا اربابش او را فرمان نداده باشد؟

مرا سگی کن و رهایم کن
بی خبرم بگذار و رو
تا تنها تو را استنشاق کنم
حتی اگرت نیابم

شعر هوس
دهقان ماهیچه‌های بی‌تاب
برده‌ی عضلانی هوس
غلام غضروف نگاه
حلقه به گوش مفرغ سینه
زنگی برنزی قلب

این همه در معدن اندام تو
در کشتزار تنت
بذر خواهش می‌دروند

بانوی رودخانه‌های کوهی
بر سینه‌ی این گندمزار درویده
دانه‌‌ای از یاد تو جامانده است

ماهی ِ تنگ
من ماهی ِ شعرم را
                     نهنگی خیال کرده بودم

روزی او را
               از تنگ ِ تنگ کله‌‌ام
                     به حوض ِ بی‌عمق کلمات دادم
او را ‌گفتم
“تا به خلیجت برسانم
از رود باید بگذرانم
قامت چون گرفتی
به دلتای دریایت خواهم داد”

نوزاد ِ کوچک ِ شعرم را می‌گفتم:
“نهنگ در برکه می‌میرد
                            ماهی  ِ حوض در دریا”

من حوض را قسمت ماهی نمی‌دانستم
و دریا را حتی
قصه‌ی اقیانوسش می‌خواندم
می‌گفتم:
“سندباد را خلیج افسانه کرد
                            نه باریکه‌ی ِ خفتی ِ برکه”

حکایات بسیارش می‌کردم
از بحر
که کرانه ندارد
                         و او را معیار ِ عمق
                               بند ِ بی بند و بار انگشت‌ هوس نیست

او اما به زلالی ِ رود         
                     دل زنده بود
می‌گفت:
“تنهایی خویش را
                       با آبگینه‌ی ِ سطح  ِ بی زنگش
                                                  قسمت خواهم کرد” 

منش می‌گفتم:
زلالی ِ زود است
                    زلالی رود
به تلنگر ریگی
                     زنگار می‌شود
نیز زنهار
                از جادوی ِ آینه
               که روی ترا جاودان می‌کند
                                 تا گیتی گرداگردت را نبینی
سحر او این است:
                  تا عمری
                              در حماقت ِ زشتی گونه بمانی
                                          و در حسادت ِ رنگدانه‌ی چشم این و آن

گفتمش:
تا یگانه باشی
                 تنها باش

باری
با او افسانه‌ها می‌گفتم
از آن رودها
که خنجر‌های پیاپی صخره را
بر پهلوی ِ ممتد کرانه‌هاشان
تاب می‌آوردند
تا دست ِ معشوقه‌ی دریا
بر سینه‌ی مجروحشان مرهم بگذارد
می‌گفتم:
رود تن به زخم صخره می‌داد
تا دریا را بگوید
“مرا ضماد آن نیست که در دست داری
که مرهم
              خود همان دست‌های نوازشگر توست”

آری
با او قصه‌ها می‌گفتم و لیک
نمی‌دانستم
که ماهی تنگ را
حوضچه ی  ِ کوچک کلبه‌ام حتی
                          گور است
ماهی کوچک ِ شعرم
باله بجنبانید
                  و واژگونه
         بر تابوت ِ تصویر ِ ماه در حوض
                                           آرام گرفت

بی‌عنوان
به مادرم، وقتی اشکش را با رنده کردن پیاز انکار می کند

مادر گفت:
“باران می بارد”

کودک گفت:
“نه!
زن آسمان را سیلی زده اند
دروغ  می گوید مادر!”

زن آسمان می گفت:
“پیاز ترد ابر را رنده می کردم”

بی‌عنوان

خورشید
از حسادت گندمزاری که  تو  در  موهایت داری
نان می‌تابد

شعر ِ بزرگ
 
شعر بزرگ من این است
روان است همچون رود
                       و تلخ
                            بدتر از  زهرابه

گویاترین شعرهای من است
                           تابنده و تیز
                   انگار آفتاب ِ میانه‌‌ی ِ‌ تیر
 
زهر مکرر است، شعر تکراری من
             شاعرش آوارگان
                         ستم دیدگان
                               فرزند مردگان:
نکشید
ستم نکنید
مهربان باشید

بی عنوان
می‌خواهم
انگار برگی خسته
                 برگی خشک
                     بر شانه‌های رود تشییع شوم

بی عنوان
شگفتی من
همه از باد است
     که به گیسوی تو می‌پیچد
                               اما
                               ابله است و ماندگار نمی‌شود

نیمه‌ی ِ پیروز  ِ شب
این ماه به محاق می‌رود
نه به بدر
       هلال ِ حیله است
                         دل مبند
                   سرنوشتش تاریکی‌ست
                                         شک مکن

بی عنوان
از من
از این چکیده‌ی وهن
از این عفریته‌ی بی عفت
بگریز

جلادم من جلاد
گردن روز را
بر کنده‌ی عصر ساتور کوبیده‌‌ام
ببین نشت خون خورشید را در خاک غروب
از من بگریز

سکنی در ولایت ویرانی دارم
خانه‌نشین شهر همیشه غروبم من
از من بگریز
بگریز از این دیار تاریکی‌ها
از ما بگریز

اینجا فتیله‌ و فکر را
سر می‌برند
                          و
                                        خون آتش را می‌ریزند
در قربانگاه معبد شب
بر گلوی ستاره شلیک می‌کنند
بر پهلوی مهتاب قنداق می‌کوبند
ببین کبودی‌های ماه را از پناه پماد ابر
از ما بگریز

شعله‌ها بر ورق‌های ما مضطرب‌ می تابند
از وحشت شعر
از وحشت حق
از وحشت زندگی

ما خنجر در مرکب بی لیقه‌ی  شب  فرو کرده‌ایم
با دشنه و چاقو نوشته‌ایم
اعتبار ما همه از سیاهی است
ببین تن ترسیده‌ی شعله را
از سیاهی شب بگریز

بگریز از ما
که کفتاریم و کرکس
جنگ بر سر لاشه می کنیم
از  تن مردار می‌دریم

سلطان خون و جراحتمان سان دیده است
با شعارهای جراحی شده
با گردن‌های بی سر
با لب‌های دوخته
پیش سکوی ظلمت رژه رفته‌‌ایم

ما سینه‌مان قبرستان زندگی است
صدا از ما نیست و گلو نیز نه
بردگان میله و زنجیریم
نگاهمان به گرای گلوله‌ها بسته است و
                                                       اراده‌مان به عراده‌‌ی‌ توپ‌ها

تا غنچه‌ی گردنت را با لب‌های کارد نبوسیده‌ایم
از ما بگریز

اینجا گور را  گود پهلوانی می‌دانند
و
جنین را از رحم مادر نزاده
مشق کشتن می‌کنند
تا ساقه‌ی شادابت
غم گردن قو نگیرد
از ما
از من
از این خاک
بگریز

شمع علامت شب است و تاریکی
روز چون رسید
             شمع را گردن زدیم و
                                     فتیله را سر بریدیم
شب آمد
بی خورشید
کورمال و نادمانه
داغ در دل فتیله نهادیم
                    و  اشک خشکیده‌‌‌ی شمع را
                                                   از نو جاری کردیم

برگ و ماه
بی دریغ باشم می‌خواهم
                                      مثل برگ
                                              تا افتادنم قوت ریشه‌ای باشد
بی کینه باشم می‌خواهم
                                       مثل ماه
تا بی التفات به تنهایی‌ام
                                         عابر
                        در درخشش درخت و فلس سنگ
                              راه به مقصدش بجوید

مستقبل ِ این مضارع، ماضی است
شمع را
                 – خورشید چون برآمد -
                                     با احترام خاموش کنید
کهنه را
                 – تا نو به بازار آمد -
                                        در خاطر نگه دارید
                                           که گذشتگان
                                       آیندگان ِ حاضرانند!

مرگ پدر
شاخه‌ای تکان می‌خورد
                  پرنده‌ای پرواز کرده است

از مزغل من!
از روزنه‌ای
از سوراخ سوزنی
جهانی را می‌شود دید

مرگ برگ

از این شاخه
                      باز
                               برگی افتاد

راه
راه
         یعنی مقصد
  بیراهه‌‌ای در کار نیست
راه را گمراه می‌داند و در راه
به راه نارفته
                       گم نمی‌شود
                             نمی‌یابد
راه
        نشانه‌ی ِ واضح ِ مقصد است
          بیراهه‌‌ای در کار نیست

سنگ ِ شکوفه

من از سنگ
                صبر می‌خواهم 
از درخت
             آرامش را

اعتکاف بی صدای شکوفه را می‌خواهم
                                            در پوکی باد
              که مرگش
            تولد میوه است

صبر بی صدای سنگ را می‌خواهم
                                        در حباب آب
                 که زوالش
              زلالی رود است

در آستانه

شمعی شده‌ام
                فتیله‌‌ام در روز افروخته
تقدیر من
              آب شدن
                   اشک ریختن
                       تا در قاطعیت روز
                                   مصدق بزرگی خورشید باشم
                                                         و
                                                            مهر تایید بر صحت حقارت خویش بکوبم
شمعی‌ام من
که سهم او از فتیله
آن اندازه تا کفایت سوختن کند
که با فتیله‌ام نیست گردم انگاری که نبوده‌ام هرگز
لیک اما
به فراست دریافته‌‌ام که موطن من شب است 
                                                      و معنای من
                                                                  مدیون تاریکی
تا روشنی باشد به دیده نیایم
                     و هم چون شب رسد
                                     نیست گردم تا نبینم
مرا تابش معنای بیهودگی بود
                                   و تابیدن
                                             تجسد مرگ!

میهن ِ من

رومی گردنی
یونانی پستان
عربی چشمی
مصری موی

قلبت یاقوت یمن است
نافت عقیق مغرب
پیشانی‌ات مرمر اردن

کفلت صخره‌‌های پرو
چشمت نیل
لب‌های ترت بحر الاحمر

زیتون در کامت داری
گیلاس در گوشواره‌ات

در چشمت اندوه گرگ
در خشمت پلنگی پنهان
ببر آرواره‌‌ات هندی
گربه‌ی کتفت غران

لبنان گلویت همه سیب‌
بیروت بازوانت نارنگی
فلسطین چشم‌هایت زیتون

نگاهت اسب عربی
انحنای تنت غرناطه

برج شانه‌ات بابل
زیگورات گونه‌ات بغداد

اشکت اما وطن
اندوه تو اما میهن

رندان ِ بی دیوار
                        به محمود درویش

        از چشم تو که در بندی درویش
                      جهانی زندانی است و تو آزاد
حقیقت است این:
               پرنده در آسمان تیرباران می‌شود
                                    شاعر در قفس شاعرتر
                                             
          
بی عنوان

هان
جای خون لابد
- چه می گویم، به یقین -
رود کوهستان ها از رگت می‌گذرد
که چندین زلالی
آری
تو ایثار از رود آموخته ای
که من
به تماشای تو گردن خم می کنم
اما
خودم را می بینم

به آدمی

اسب سواری را
شلاق اگر نزنند
نمی‌دود
به خفت علف گردن کج می‌کند

شعر برای سنگ گور پدر

لاشه نبودی تو
               که بگندی
                     دانه بودی
                               می‌رویی

 آدمی را هجران به

مکتوب است
                   « مرا بخوانید»
نگفته است
                 مرا ببینید
آری
کوه
          از دور عظمت دارد
وگرنه
دماوند نیز
            – به زیر پای آدمی اگر درآید -
                                     به جز سنگریزه نیست

درخت

شاخه بالا رفت
                  ریشه پوسید

انگار مرده‌ باشم/ مرا به بوسه‌ای غمگین بدرقه کن
همچون کفن
             مرا به تمامی در بر بگیر
                                   چرا که مرده از کفن می‌پوسد
مرا پیش از کفن در بر بگیر
                          پیش از آنکه کفن مرا در بر بگیرد
                                                                 مرا به تمامی در بر بگیر

دریاب مرا
انگار کفن که مرده‌ای را
                           مرا و لبم را دریاب
                                     پیش از آنکه کفن مرا و لبم را

پیش از آنکه لب بر تابوت من بگذاری
                                         لبت را بر لبم بگذار         
          
                    آه
                                لبت را بر لبم بگذار
بی دریغ مرا ببوس
                          اما
                            آمیخته با غم
که شادی ما
                غم دیگران را می‌افزاید
                                                و
                                                  غم‌هامان
                                                       شادی‌‌شان را
انگار کن که مرده باشم
                                   آسوده از خنجر خون ریز ِ نگاهشان
                                                       مرا به بوسه‌ای غمگین بدرقه کن

بی عنوان
یا مریم ِ مسجد ِ تنهایی ِ من
            بر چلیپای ِ گشوده‌ی ِ آغوشت
یکی عیسا
        در  این سوی خواب‌ها
                       مصلوب می‌شود

تو لبت مُهر
         تو تنت مهراب

بر مهر لبانت
            – در مسجد تنهایی‌ام-
                     به سجده پیشانی می‌سایم

               یا مریمم!
      ما دو سوی ِ این آغوش  ِ تو
            ما دو مصلوبیم
                 آری
                 اما
                 تنها
            بر پیش و بر پشت ِ
              یکی صلیب

 ره‌آورد فقر

فقر برای یک حزب محبوبیت می‌‌آورد
برای یک نقاش سبکی هنری
شعر شاعری را جاندار و گزنده می‌کند
حکومتی را از میان بر می‌دارد
قلبی را از دیدنش به تپش وا می‌دارد
و با این همه
فقرا را
می‌کشد

قطره و بحر
تو قدر قطره را ندانسته
                        وصف دریا چون می‌کنی؟
بر ریگ و بر سنگ پا بر نداشته
                       قله را عظما از چه می‌خوانی؟

آنکو نبیند
               چشمش دریا
                                   چه فایده؟!

اره ی کند پرسش
پدر
منادای خاموش من
دستم از دلم  تنهاتر است
چرا که دستم گرفتی
اما دلم را نه
آیا آن هنگام که زنده بودی باران تو را دلتنگ می‌کرد؟
آیا در کوران ِ سرما
در پرز ِ مخمل ِ بخار ِ یخ
تو نیز می‌پرسیدی که انسان چرا سردش می‌شود؟
پدر
تو مرا طعام دادی
دست سوخته‌ی مرا مرهم گذاشتی
همچون بره‌ای
پروراندی مرا
اما نگفتی
آنچه را
           که باید می‌دانستم
مرا لغت پدر آموختی
و ندا در دادن را /  به وقت حاجت
تا تو را صدا کنم
اما
نگفتی
که گاه
            پدر
                دلگیرترین واژه برا‌ی انسان است
آهو نبودم من
که بی پدری را بتوانم
من استخوانم قد کشید
عضلاتم ستبر شد
غضروف سفت کردم
لیکن همانم که بود
به من
این همه گفتی
اما نه آنچه را که من می خواستم
من مرگ را می دانم           اما مردن را نمی فهمم
من سر را می دانم            اما سر بریدن را نمی فهمم
من سر بریدن را می دانم    اما ذبح شدن را نمی فهمم
کشتن را قربانی می‌گویند
و قربانی به او می‌گویند که مقرب شده است و نزدیک

پدر!
آدمی نام کشتن را نزدیک کردن گذاشته‌ است
من می‌خواهم بپیوندم
                     نزدیکی مرا به چه کار می‌آيد؟
پدر!
مردگان
قربانی کدام پرسش هستند؟
زندگان را
به ضرب زور
نه از لطافت آیات
تلقین ایمان می‌کنند
می گویند:
             مومن شوید
                      که مرگ پایان دردهاست
تو بگو
تو که اکنون
شانه ات را که مرا در بر می‌گرفت
                            خرخاکی‌ها خورده‌اند
تو که چشمانت
بارها مرا در تحدب پرهیبت خود تابانده بودند و حالا
                                             سفره‌خانه‌ی مورچگانند
به من بگو
ندایم را بشنو
مرا بگو
آنان که می کشند
آیا 
وتر اضلاع زمین و آسمانند 
                                 و  راه پر گرگ زیستن را به آهو ختم می‌کنند؟
پذیرفتن مرگ
اگر آیت ایمان است
به من بگو
آیا رها کردن ریسمان پوک زندگی
یعنی تسریع در ایمان؟
انسان را بهر مردن نزاده‌اند پدر
پدر
مگرم مرا
در آستانه‌ی دره‌ای بزادی
 و نطفه‌ام را
             در رحم مادر وحشت بکاشتی 
                             که اینچنین هراسانم از قعر و از فرو افتادن
من قامتم
                انحنای علامت سوال گرفته است
در من دانه‌ی نادانی می‌کارند
در من خرمن پرسش باد می‌دهند

مرا بگو
با توام
ای جنازه‌ی مسکون
                        که در گور خفته‌ای
بی گوش چگونه می‌توان شنید؟
بی دیده چگونه می‌توان بدید؟
آخر مگر نه که گفته‌اند
                               یحیی و یمیت
این یحیی که بود
که می میراند؟
مطایبه کرده‌اند انگاری
پرسشی را با پرسشی دگر پاسخ گفته‌اند

شعر
شعر گفتن دیگر بس است
                                       می‌خواهم شعر باشم

ماه بر برکه و بر مرداب
حکایت تو
                  برادرم!
         حکایت آن درخت است
                                    که برای میوه‌
                                      شاخه‌اش را شکستند
            ترا نچیدند ارباب من
                                       ترا شکستند
      با این همه
              از تو آموخته‌ام
                            که مرگ
                                    از برگ بیاموزم
                                                    تا مرده‌ام
                                                         قوت ریشه‌ام باشد

آقای من!
         تو ماه بودی
                   من مرداب

               بر مرداب بی دریغ تابیدی
                                همچنان که بر زلالی برکه‌ای
پس من
                از مرداب
                           امیدواری آموختم
                                                      و
                                                          از ماه
                                                               بی دریغی را

لیلای نقش های فرش
روی ِ زیبای ِ تو
             فرش ِ ایران است
                              در هاشور  ِ رنگ به رنگ ِ نور
 
           که از پس ِ ارسی ِ عمارت ِ آفتاب
                                         بر گل ِ گونه‌ات
                                             بر بلبل ِ برنشسته بر لب‌هایت
                                                           و بر پیشانی‌ ِ مهتابت
                                                                                 تابیده است
لیلای ِ نقش‌های ِ فرش!
                     بر اقاقیای ِ شانه‌ات
                                    دو قناری ِ شیدا

              بر عنّاب ِ خام  ِ لب‌هایت
                                         آواز ِ بلبل ِ تنها

من ماه ِ صورتت را
              در برکه‌ی ِ شب
                          دیدار می‌خواهم

لیلا!
         اشکت برکه
                        صورتت ماه
کلمه در کفن
انگار مرغی کرچ
          بی‌خبر از جوجه‌ی ِ در تخم مرده
فرزند ِ واژه‌ای را انتظار می‌کشم
                                که شعر نمی‌شود
کلمات
               این بار
                       همچون شمعی
                                            بر تابوت ِ شعری مرده
                                                                     آب می‌‌شوند
عیسا
دانه چگونه بروید
              وقتی که خاک بایر است؟
بذر
       مرغوب نیز اگر باشد
                            در کف دست که بماند
                                                       می‌پوسد
مرگ
رود به دریا پیوست
 - از پس این همه تلاطم -
                              و آرام گرفت

ترا به خدا
آقا ترا به خدا‍!
دستش را پیش برده بود
                    – ملتمسانه -
                           گفته بود: خدایا! نزن آقا ترا به خدا…                    
                                        
                                             انگشت‌هایش را شکستند
مادر
مادر
تکیه داده بود بر درگاه
فرزند را که می‌رفت گفت:
                                – میروی؟!
فرزند
بند ِ بلند ِ پوتین در مشتش
                                 شنید:
- کی می‌آیی؟

۱
چه کند شیشه در آماج ِ سنگ
                                 جز شکستن؟
۲
میوه ای
کود  ِ درختش شد
۳
به علی کرمی

شب پره ای سوخته بدیدم
              واژگون
                        به زیر  ِ سنگی
دانستم
نور همین نزدیکی هاست

زیبایی تو

زیبایی تو مانند ماه است
برای دیدنت
باید
شب را زنده داشت

بی عنوان
سنگ روی سنگ بند نمي‌شود
                          الا مگر سنگ گور باشد
                                                            که بر سنگ لحد

بی عنوان
انگار پرستویی
از آشیانه ی موقت و مختصری که منم
هجرت کن

 من و درخت و تابوت

تابوت اگر
دو مرده را جای می‌داشت
من آنجا می‌بودم
کنار تو

ما بندگان بالمآلیم اما

        حالا که هجران
                     پیشانی نوشت و مقدر آدمی‌ست
                                     این درخت که اینک تکیه گاه توست
                                                                             امروز منم
                            این درخت که امروز منم
                                                فردا تابوتت

                   بمانی درختت می‌شوم
                                            بمیری تابوتت

چراغ‌آویز لبانت
به زیر مشکات مسجد مطهر لبانت
                              منم یکی عابد
                                  منم یکی معتکف

عاشقانه‌ی آرام
انگار پرستو
                    از آشیانه‌ی موقت و مختصری که منم
                                                                   هجرت کن

تنهایی
تنهایی هیمه خشکی‌ست
                            مخصوص ِ آتش

خرما بر شاخه‌ی زیتون
تو مولودی‌ات انگار نوحه است
مثل خرما
که بر سرشاخه‌ی زیتون بروید
محصول درخت صلح ترا
بر سفره‌ی عزا می‌چینند

ساده است صلح / انسان‌ نمی‌خواهد
برای صلح احتیاجی به شعر و به جشنواره نیست

فشنگ‌ها را به دریا بریزید
سلاح نسازید
نجنگید

ساده است صلح
                 این انسان‌ است
                               که نمی‌خواهد!

میوه‌ی روییده بر تاج درخت!
قرص ِ ماه
             نان ِ سفره‌ات
خانه‌ات
             شب ِ شهاب و ستاره

            دلت
                               تنگ ِ شراب ِ شب – و  صاف
سرنوشتت
               نارنج ِ جان به در برده از زمستان ِ مات                                                              

                  ای میوه‌ی ِ  روییده بر تاج ِ درخت؛
                                               بالا رسته‌ها
                                     سهم پرندگانند و  آشیانه‌ی باران
                                                نه جنس دست به دست ِ دست‌فروشان ِ حقیر  
                                                          نه لقمه‌ی دندان به دندان ِ دهان‌های ِ پلید

                                    اشکت شبنم
                                              بختت پرنده‌ی ِ بهار

زیبای ِ عجول

تو فروغ عجول زیبایی یکی کوهی
آری
در درخشش ناگهانی صاعقه

شعر لحاف
به تو دروغ های جذاب نمی گویم
برای فتح تنت
تنت مال غیر
غمت مال من

(24) دیدگاه